Dönüşüm terapisi Eşcinsellere ve Translara Şifa Değil

Eşcinselliğin, biseksüelliğin ya da trans kimliğin hastalık olduğuna inanan kişiler hep olmuştur. Dönüşüm terapilerinde, cinsel yönelimin ya da cinsiyet kimliğinin “iyileştirilmesi” gerekmektedir. Peki, bu “tedavilerde” neler olmaktadır? Bu tedavilere maruz bırakılanlar kendilerini nasıl koruyabilir?  

Dönüşüm terapisi, (eşcinsel veya biseksüel gibi) heteroseksüel olmayan bir yönelimi ya da trans kimliği terapiyi veya dini kullanarak cinsel perhiz davranışına yönlendirmeye veya heteroseksüelliğe dönüştürmeye ya da toplumsal cinsiyet normlarına uygun hale getirmeye çalışmaktır. 

Dönüşüm tedavisi uygulamalarını savunanlar çoğunlukla “onarıcı terapi” kavramını kullanmayı yeğler. Fakat “terapi” ve “tedavi” kavramları yanıltıcıdır. Yanıltıcıdır çünkü acının dindirilmesi ya da tedavi edilmesi için kullanılan yöntemler bilimsel olarak kabul görmemiş prosedürlerdir. Öte yandan, ortada tedavi edilecek bir acı da yoktur.   

Almanya’da dönüşüm tedavisi uygulamalarına izin veriliyor mu?

24 Haziran 2020 tarihinden itibaren dönüşüm terapileri kısmen yasaklanmıştır. Buna göre, çocuklar ve gençler üzerinde dönüşüm terapisi uygulamak açıkça yasaktır. Bu yasak, örneğin baskı, tehdit, yanlış ya da eksik bilgilendirme, yanıltma ya da kandırmaca yoluyla “tedaviye” zorlanan ya da rıza göstermesi sağlanan yetişkinler için de geçerlidir. 

Bu “tedavilerde” neler oldu/ oluyor?

Dönüşüm tedavileri, radikallikleri ve “tedavi edilenler” açısından ortaya çıkan sonuçlar bakımından ikiye ayrılır. “Tedavi eden” bazı kişiler, eşcinselliği ve trans kimliği olumsuzlayan fikirlerle lezbiyenleri, geyleri, biseksüelleri ve transları kendi yaşamlarından koparıp heteroseksüel ve/veya toplumsal cinsiyet normlarına uygun vasıflara alıştırmayı denediler/deniyorlar. Sözgelimi, din görevlileri eşcinselliğin (sözüm ona) kontrolü için duaları kullandı/kullanıyor. Bunun yanında, 1990’lı yıllara dek Avrupa’da ve ABD’de doktorlar ve psikologlar, beyin ameliyatları, hormon tedavileri ve elektroşok uygulamış, kusturucu maddeler kullanmış ve geyler seks işçileriyle birlikte olmaya yönlendirilmiştir. 

Dönüşüm tedavileri tehlikeli midir?

Evet, tehlikelidir. Ne eşcinsellik ne de trans kimlik, dünya çapında kabul gören Dünya Sağlık Örgütü Hastalık Sınıflandırma Sistemi’ne göre bir hastalık ya da bozukluk değildir. Cinsel yönelimin veya cinsiyet kimliğinin değiştirilmesine yönelik “tedaviler” bilimsel olmadığı gibi etik de değildir. Dönüşüm tedavisi uygulamalarına maruz bırakılan kişilerde ciddi bedensel ve ruhsal hasarlar, sözgelimi depresyon ve intihar eğilimi meydana gelebilir. 

Dönüşüm tedavisini almak istemeyen kişiler nasıl yardım alabilir? 

Federal Sağlık Eğitimi Merkezi (BZgA), dönüşüm tedavisini yasaklayan kanuna uygun olarak bu uygulamaya maruz bırakılan ve/veya çevrelerindekiler tarafından bu tedaviyi almaya ikna edilen kişiler için ücretsiz, çok dilli ve anonim çevrimiçi danışmanlık ve telefon danışmanlığı sağlamaktadır. Kişilerin yakınları ve işi gereği ya da özel nedenlerle bu konuyla ilgilenen herkes danışmanlık hizmetinden yararlanabilir. 

Cinsel yöneliminizle ve/veya cinsiyet kimliğinizle ilgili her türden sorunuzu yanıtlayabilecek, konusunda uzman doktorların ve psikoterapistlerin adreslerini LGBTQ Danışmanlık Merkezi’nden alabilirsiniz.